
پەيشەنبە كۈنى ئاسىيا بازىرىدا، نېفىت باھاسى101.20 دوللار ئەتراپىدا تەۋرىنىپ، بۇ ھەپتىدىكى كۈچلۈك ۋەزىيەتنى داۋاملاشتۇرغان. بۇ نۆۋەتلىك ئۆسۈشنىڭ يادرولۇق ھەرىكەتلەندۈرگۈچ كۈچى نوقۇل كەيپىيات تەسىرىدىن بولماستىن، بەلكى تەمىنلەش تەرەپتىكى ماھىيەتلىك قالايمىقانچىلىقتىن كەلگەن؛ شۇنىڭ بىلەن بىر ۋاقىتتا، ئىران ماي پاراخوتلىرىنىڭ تۇيۇقسىز ھۇجۇمى ئەمەلىيەتتە ھورمۇز بوغۇزىنىڭ قىسمەن قاتناش مىقدارىغا تەسىر كۆرسەتكەن. تىرەكلىك ئامىللاردىن قارىغاندا، يادرولۇق زىددىيەت ” جۇغراپىيەلىك باھا نىسبىتىنى دائىملاشتۇرۇش ” بىلەن ” ئېھتىياج تەرەپنىڭ بەرداشلىق بېرىش كۈچى ” ئوتتۇرىسىدىكى تالاش-تارتىشتا بىر تەرەپتىن، ئامېرىكا فېدراتسىيە زاپاس پۇل كۆرسەتكۈچىنىڭ تۆۋەنلەش نىسبىتى مۆلچەردىكىدىن ئېشىپ كىتىشىنى ئاساسىي پاكىت بىلەن تەمىنلىگەن، بۇ نۆۋەتتىكى باھانىڭ ئەمەلىي تولۇقلاش ئېھتىياجىنى چەكلىمىگەنلىكىنى چۈشەندۈرىدىكەن؛ يەنە بىر تەرەپتىن، داۋمىڭ ئاكسىيەسى دائىم سەل قارىلىدىغان بىر چەكلەش شەرتىنى ئەسكەرتكەن: يەنى كىرا ھەققى بارغانسېرى مۇھىم بولغان چەت ئەل قوزغىتىش ئامىلىغا ئايلانغان؛ ” جۇغراپىيلىك توقۇنۇش كەسكىنلەشكەندىن سىرت، كىرا ھەققى كۈندىن-كۈنگە مۇھىم چەككە ئايلانغان، نېفىت ئايرىش زاۋۇتىنىڭ قىرغاققا چىقىش تەننەرخى يۇقىرى بولۇپ، نېفىت باھاسىنىڭ ئۆسۈش بوشلۇقىنى چەكلەپ قويۇشى مۇمكىن ئىكەن، چۈنكى پايدىنىڭ ئاجىز بولۇشى نېفىت ئايرىش زاۋۇتىنىڭ تىجارەت نىسبىتىنى چەكلەپ قويىدىكەن “. بۇ سۆز بۇ نۆۋەتلىك ئۆسۈشنىڭ ئىچكى يۇقىرى پەللىسىنى ئاشكارىلىغان؛ تەننەرخ توشۇش ھەققى ۋە قىرغاققا يەتكۈزۈش باھاسى ئارقىلىق نېفىت ئايرىش زاۋۇتىغا يەتكۈزۈلگەندە، ئېھتىياجنىڭ بۇزۇلۇشى ئالدى بىلەن ئىش باشلاش نىسبىتىدە ئىپادىلىنىدىكەن.
خام نېفىتىنىڭ قىسقا مۇددەتلىك يادرولۇق زىددىيىتى شۇكى، جۇغراپىيەلىك خەۋپ-خەتەر سۇغۇرتا ھەققى بىلەن ئامبار زاپىسىنىڭ مۆلچەردىكىدىن تۆۋەن بولۇشى نېفىت باھاسىغا تىرەك ھاسىل قىلىدىكەن؛ كېيىنكى قەدەمدە دىققەت قىلىشقا تېگىشلىك ئۈچ خىل ئۆزگەرگۈچى مىقدار: بىرىنچى، جۇغراپىيلىك توقۇنۇش ۋە ھورمۇز بوغۇزىنىڭ قاتناش ئەھۋالى بۇ تەمىنلەش ئۈزۈلۈپ قېلىشنىڭ مۆلچەردىن رېئاللىققا ئۆزگەرگەن-ئۆزگەرمىگەنلىكىگە ھۆكۈم قىلىشتىكى ئەڭ مۇھىم ئاساس؛ ئىككىنچى، ئامېرىكا فېدراتسىيە زاپاس ساقلاش سانلىق مەلۇماتى بىلەن نېفىت ئايرىش زاۋۇتىنىڭ تىجارەت نىسبىتىنىڭ ئۆزگىرىشى سانلىق مەلۇماتنىڭ كۈچلۈك-ئاجىزلىقى ئېھتىياج تەرەپنىڭ نۆۋەتتىكى باھاغا بەرداشلىق بېرىش كۈچىنى دەلىللەيدىكەن؛ ئۈچىنچى، ماي باھاسى100.00 ئامېرىكا دوللىرىلىق پىسخىكىلىق ئۆتكەلنى ساقلاپ قالالامدۇ-يوق بۇ كۆپ تەرەپلىك ھەرىكەت ئېنېرگىيەسىنىڭ داۋاملىشىش-داۋاملاشماسلىقىغا ھۆكۈم قىلىشتىكى ئەڭ مۇھىم تېخنىكىلىق ئاساس؛ بۇنىڭدىن باشقا، بىرېنت خام نېفىتىنىڭ يۈزلىنىشى بىلەن ئامېرىكا بېرنىت نېفىتنىڭ باھا پەرقى، ئامېرىكا دوللىرى كۆرسەتكۈچى بىلەن ئامېرىكا زايومىنىڭ پايدا نىسبىتى، جۇغراپىيلىك ۋەزىيەت بىلەن ئوتتۇرا مەزگىللىك سايلامدىن كېيىنكى سىياسەت كۆزنىكى ھەمدە OPEC+ سىياسەت سىگنالىمۇ ماس قەدەمدە ئىز قوغلاپ تەكشۈرۈلىدىكەن.
